भ्याटिकन सिटीबाट पोप लियोले कृत्रिम बुद्धिमत्ता (आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स वा AI) को प्रयोगमा कडा अन्तर्राष्ट्रिय नियमन आवश्यक रहेको बताउनुभएको छ। विशेषगरी स्वचालित हतियार प्रणालीहरू अहिले मानव नियन्त्रणभन्दा बाहिर गएको उहाँको चेतावनी छ।
स्वचालित हतियारको बढ्दो खतरा
क्याथोलिक चर्चका सर्वोच्च धर्मगुरु पोप लियोले भन्नुभयो कि आधुनिक स्वचालित हतियार प्रणालीहरू अब मानव नियन्त्रणबाट बाहिर गएका छन् र यसले विश्व शान्ति र सुरक्षामा ठूलो चुनौती खडा गरेको छ। उहाँले विश्वका नेताहरूलाई यस्ता प्रविधिहरूको विकास र प्रयोगमा तत्काल रोक लगाउन आग्रह गर्नुभयो।
AI को नैतिक प्रयोग आवश्यक
पोप लियोले कृत्रिम बुद्धिमत्ताको विकास र प्रयोगमा नैतिकता र मानवीय मूल्यमान्यता अनिवार्य रहेको जोड दिनुभयो। प्रविधिको विकास मानव कल्याणका लागि हुनुपर्ने तर यसले मानवीय गरिमालाई हानि पुर्याउन नहुने उहाँको भनाइ छ।
उहाँले विशेषगरी सैन्य क्षेत्रमा AI को प्रयोगले युद्ध र हिंसालाई थप भयावह बनाउन सक्ने चेतावनी दिनुभयो। मानव निर्णय बिनै काम गर्ने हतियारहरूले निर्दोष मानिसहरूको ज्यान लिन सक्ने जोखिम बढेको छ।
अन्तर्राष्ट्रिय नियमन अत्यावश्यक
पोपले संयुक्त राष्ट्रसंघ र विश्वका शक्तिशाली देशहरूलाई AI र स्वचालित हतियार प्रणालीमाथि बलियो अन्तर्राष्ट्रिय सन्धि र नियमन ल्याउन आग्रह गर्नुभयो। उहाँले भन्नुभयो कि प्रविधिको विकासले मानवताको सेवा गर्नुपर्छ, विनाश होइन।
यो अपिल पोपले युरोपेली नेताहरूसँगको भेटमा गर्नुभएको हो। उहाँले धार्मिक र नैतिक दृष्टिकोणबाट AI को जिम्मेवार प्रयोगका लागि विश्वव्यापी सहमति आवश्यक रहेको बताउनुभयो।
खाडीमा काम गर्ने नेपाली श्रमिकका लागि के अर्थ राख्छ
युएई, साउदी अरेबिया, कतार जस्ता खाडी मुलुकहरूमा AI र आधुनिक प्रविधिको तीव्र विकास भइरहेको छ। यसले केही क्षेत्रमा रोजगारीको स्वरूप परिवर्तन गर्न सक्छ। तर विशेषज्ञहरू भन्छन् कि निर्माण, सेवा र परम्परागत कार्यक्षेत्रमा काम गर्ने नेपाली श्रमिकहरूमा तत्काल असर पर्ने सम्भावना कम छ। तैपनि आफूले गर्ने कामको सीप विकास गरिरहनु र नयाँ प्रविधिसँग तालमेल राख्न सक्नु महत्वपूर्ण हुन्छ।
यो समाचार The National UAE बाट नेपालीमा अनुवाद गरिएको हो।