दुबई, २८ सेप्टेम्बर। यूएईमा रोजगारदाताले कुनै वैध कारणबिना कामबाट निकालेमा कामदारले मानव संसाधन तथा इमिरटाइजेसन मन्त्रालय (मोहरे/MOHRE) मा उजुरी गरेर क्षतिपूर्ति माग्न सक्छन्। अदालतले निष्कासन “मनपरी” (arbitrary dismissal) ठहर गरेमा रोजगारदाताले बढीमा तीन महिनाको तलब बराबर क्षतिपूर्ति तिर्नुपर्छ, र यो रकम नोटिस अवधिको तलब तथा ग्राच्युटीभन्दा छुट्टै हो।
छोटकरीमा: बिनाकारण निकालिएमा पहिले मोहरेमा उजुरी, मिलापत्र नभए अदालत। क्षतिपूर्ति बढीमा ३ महिनाको अन्तिम तलब बराबर; नोटिस पे र ग्राच्युटी यसमा कटौती हुँदैन।
खलिज टाइम्सको कानुनी सल्लाह स्तम्भमा दुबईका कानुन व्यवसायी आशिष मेहताले एक पाठकको प्रश्नको जवाफ दिँदै मेनल्यान्ड (फ्रि जोन बाहिरका) कम्पनीमा काम गर्नेहरूलाई लागू हुने नियम स्पष्ट पारेका हुन्। यो नियम संघीय डिक्री-कानुन नं. ३३/२०२१ (रोजगार कानुन) र मन्त्रिपरिषद् निर्णय नं. १/२०२२ मा आधारित छ।
कानुन के भन्छ?
- नोटिस अवधि: रोजगारदाता वा कामदार जसले पनि वैध कारण देखाएर लिखित नोटिस दिएर सम्झौता अन्त्य गर्न सक्छन्। नोटिस अवधि ३० दिनभन्दा कम र ९० दिनभन्दा बढी हुनुहुँदैन (धारा ४३)। नोटिस अवधिभर कामदारले काम गर्नुपर्छ।
- मनपरी निष्कासन: कामदारले मन्त्रालयमा गम्भीर उजुरी गरेकै कारण वा रोजगारदाताविरुद्ध सही ठहरिएको मुद्दा हालेकै कारण निकालिएमा त्यो मनपरी निष्कासन मानिन्छ (धारा ४७ (१))।
- क्षतिपूर्ति: अदालतले कामको प्रकृति, भएको हानि र सेवा अवधि हेरेर क्षतिपूर्ति तोक्छ, तर त्यो अन्तिम तलबको तीन महिनाभन्दा बढी हुँदैन (धारा ४७ (२))।
- अरू सुविधा छुट्टै: नोटिस अवधिको तलब (pay in lieu of notice) र सेवा समाप्ति सुविधा (ग्राच्युटी) यो क्षतिपूर्तिभन्दा अलग पाइन्छ (धारा ४७ (३))।
बिनाकारण निकालिएमा के गर्ने?
- कागजात जोगाउनुहोस्: श्रम सम्झौता, निष्कासन पत्र वा म्यासेज, तलबको स्लिप/बैंक स्टेटमेन्ट र हाजिरीको रेकर्डको प्रतिलिपि राख्नुहोस्।
- मोहरेमा उजुरी दिनुहोस्: मनपरी निष्कासनको क्षतिपूर्ति र बाँकी सबै सेवा सुविधा (बाँकी तलब, बिदाको पैसा, ग्राच्युटी, टिकट आदि) माग गर्दै मोहरेको आधिकारिक एप, वेबसाइट वा सेवा केन्द्रबाट उजुरी दर्ता गर्नुहोस्।
- मिलापत्रको प्रयास: उजुरीपछि मोहरेले दुवै पक्षबीच सहमतिबाट विवाद टुंग्याउने प्रयास गर्छ।
- अदालत: मिलापत्र नभए सम्बन्धित श्रम अदालतमा मुद्दा दायर गर्न सकिन्छ।
- कसैलाई पैसा नबुझाउनुहोस्: “छिटो उजुरी मिलाइदिन्छु” भन्ने बिचौलियाबाट सावधान रहनुहोस्। आवश्यक परे दुबई वा अबुधाबीस्थित नेपाली नियोग वा मान्यता प्राप्त कानुन व्यवसायीसँग सल्लाह लिनुहोस्।
नोट: यो जानकारी सामान्य मार्गदर्शनका लागि हो, कानुनी सल्लाह होइन। फ्रि जोनमा काम गर्नेहरूको लागि आ-आफ्नो फ्रि जोनको नियम पनि लागू हुन सक्छ।
स्रोत: Khaleej Times (कानुनी सल्लाह स्तम्भ, २७ सेप्टेम्बर २०२६); संघीय डिक्री-कानुन नं. ३३/२०२१।
तपाईंको शहर वा कम्पनीको समाचार, सूचना वा समस्या खाडी न्युजमा पठाउन इमेल गर्नुहोस्: news@khadinews.com
विदेशमा काम, भिसा, तलब र कानुनबारे भरपर्दो जानकारीका लागि Way To Success (wtsone.app) एप प्रयोग गर्नुहोस्।