युएईका तेल र ग्यास कम्पनीहरूले वर्षौंदेखि सङ्कलन गरेको डाटाले अप्रत्याशित रूपमा मध्यपूर्वको सबैभन्दा महत्वपूर्ण नदी युफ्रेटिसको अचम्मको इतिहास बाहिर निकाल्न मद्दत गरेको छ।
तेल खोजीको डाटाबाट इतिहासको खोज
युएईमा तेल र ग्यास खोज्दा प्रयोग हुने भूवैज्ञानिक सर्वेक्षण डाटा (seismic data) वैज्ञानिकहरूले अध्ययन गर्दा युफ्रेटिस नदीको लाखौं वर्ष पुरानो इतिहास थाहा भएको हो। यो नदी मेसोपोटामिया सभ्यताको जगमानिन्छ, जहाँ मानव सभ्यताको सुरुवात भएको मानिन्छ।
तेल कम्पनीहरूले जमिनमुनिको तेल र ग्यासको भण्डार खोज्न जुन टेक्नोलोजी प्रयोग गर्छन्, त्यसले जमिनमुनिको तहको नक्सा बनाउँछ। यही डाटाले युफ्रेटिस नदीको बहावको पुरानो मार्गहरू र नदी कसरी करोडौं वर्षमा परिवर्तन भयो भन्ने कुरा देखाएको छ।
युफ्रेटिस नदीको महत्व
युफ्रेटिस नदी इराक, सिरिया र टर्कीबाट बग्ने मध्यपूर्वको सबैभन्दा लामो र महत्वपूर्ण नदी हो। यसलाई टाइग्रिस नदीसँग मिलेर मेसोपोटामियाको दुई मुख्य नदी प्रणाली मानिन्छ। यी नदीहरूको किनारमा विश्वको पहिलो सहर, कृषि प्रणाली र लेखन विकास भएको इतिहास छ।
यस पटकको अध्ययनले युफ्रेटिस नदी कसरी बनेको, यसको बहाव कसरी परिवर्तन भयो, र भूगर्भीय हलचलले नदीको मार्गमा कस्तो असर पुर्यायो भन्ने कुरा विस्तृत रूपमा बुझ्न सहयोग गरेको छ।
वैज्ञानिक खोजको फाइदा
यो अध्ययन ‘द नेशनल युएई’मा प्रकाशित भएको हो। वैज्ञानिकहरूले भनेका छन् कि तेल र ग्यासको डाटाले केवल ऊर्जा स्रोत खोज्न मात्र नभई पृथ्वीको इतिहास र मानव सभ्यताको विकासलाई बुझ्न पनि मद्दत गर्न सक्छ।
युफ्रेटिस नदीको यो ऐतिहासिक खोजले मध्यपूर्व क्षेत्रको भूगोल, जलवायु परिवर्तन र मानव बसोबासको बिकासक्रमलाई अझ राम्रोसँग बुझ्नका लागि महत्वपूर्ण जानकारी दिएको छ।
नेपाली श्रमिकका लागि के अर्थ राख्छ
युएईमा काम गरिरहेका हजारौं नेपाली श्रमिक दाजुभाइ दिदीबहिनीहरू तेल र ग्यास क्षेत्रमा प्रत्यक्ष र अप्रत्यक्ष रूपमा सम्बद्ध हुनुहुन्छ। यस्तो खोजले युएई र खाडी मुलुकमा तेल र ग्यास उद्योग कत्तिको विकसित छ र यसले विज्ञान र अनुसन्धानमा समेत कत्तिको योगदान दिन्छ भन्ने कुरा देखाउँछ। यसले युएई र यस क्षेत्रको विकासमा योगदान गरिरहेको कामको महत्वलाई झल्काउँछ।
यो समाचार The National UAE बाट नेपालीमा अनुवाद गरिएको हो।